Z europejskich ław sądowych

Europejski Trybunał Praw Człowieka wydał ostatnio dwa bardzo ważne orzeczenia. Dotyczyły co prawda obywateli Austrii, dodatkowo zaś wyroki Trybunału nie są w ogóle wiążące dla naszych sądów, ale warto wiedzieć, że mamy się czego chwycić jako argumentu.

Pierwsza sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez dwóch obywateli Austrii (Schalk i Kopf przeciwko Austrii) żyjących w związku jednopłciowym, którzy uznali, że Austria łamie art. 12 oraz art. 14 w powiązaniu z art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka uniemożliwiając im zawarcie związku małżeńskiego.
Trybunał orzekł na niekorzyść skarżących, stwierdzając, że art. 12 Konwencji nie można interpretować jako nakazu, by państwa-strony Konwencji umożliwiały zawarcie związku małżeńskiego osobom tej samej płci; – w Karcie pozostawiono państwom swobodę w decydowaniu w tej kwestii. W sprawie art. 14 i 8 Trybunał wygłosił istotne stwierdzenie – że powodowie, osoby tej samej płci pozostające w faktycznym stabilnym związku mogą zostać uznani za rodzinę (relationship of the applicants, a cohabiting same-sex couple living in a stable de facto partnership, falls within the notion of “family life”, just as the relationship of a different-sex couple in the same situation would). Również w tej kwestii orzekł jednakże na niekorzyść powodów, którzy twierdzili, że brak możliwości zawarcia związku odpowiadającego związkowi małżeńskiemu był naruszeniem prawa do szacunku i życia prywatnego oraz zakazu dyskryminacji. Trybunał orzekł, że ponieważ w Austrii od 1 stycznia 2010 r. pary jednopłciowe mogą zawierać związki partnerskie, obecnie nie są dyskryminowani, zaś Austrii nie można uznać za winną wcześniej istniejącej dyskryminacji, w świetle dotychczasowego orzecznictwa Trybunału. Argument powodów, że są nadal traktowani nierówno w stosunku do małżeństw Trybunał oddalił przypominając, że Karta daje swobodę państwom-stronom w zakresie rozszerzania definicji małżeństwa. Po szczegóły tej skomplikowanej argumentacji odsyłamy do treści wyroku (skrócona wersja TUTAJ).

Druga sprawa dotyczyła skargi dwóch obywateli Austrii w kwestii obowiązującej w tym kraju ustawy o ubezpieczeniach pracowników sektora administracji. Ustawa ta, w kształcie w jakim obowiązywała w momencie rozpoczęcia postępowania, obejmowała członków rodziny oraz osoby żyjące w konkubinacie, jednakże w tym ostatnim przypadku – tylko osoby różnej płci. Oznaczało to, ze jeden z powodów, niepracujący partner życiowy urzędnika państwowego, nie miał ochrony socjalnej, która należałaby się mu, gdyby był osobą płci przeciwnej. Sądy w Austrii orzekały, że nie jest to niezgodne z prawem. Powodowie złożyli więc skargę do Trybunału o naruszenie art. 14 w powiązaniu z art. 8 Konwencji.
W międzyczasie Austria zmieniła ustawę, obejmując ochroną również pary homoseksualne, pod warunkiem wspólnego wychowywania dzieci. Partnerzy w parach heteroseksualnych nie musieli spełniać tego warunku. Dopiero kolejna poprawka ustawy wyrównała status konkubinatów jedno-i dwupłciowych.
Trybunał orzekł, że do momentu wprowadzenia ostatniej zmiany ustawy państwo austriackie naruszało przepisy art. 14 i 8 Konwencji i nakazało zapłacenie odszkodowania powodom. W swojej argumentacji Trybunał powtórzył dokładnie to samo stwierdzenie co we wcześniej omówionej sprawie – że parę jednopłciową żyjącą w stałym związku należy uznać za rodzinę tak samo jak parę osób różnej płci. Dodatkowo Trybunał podkreślił, że jeśli państwo daje obywatelom żyjącym w związku o charakterze rodziny pewne konkretne prawo (do objęcia ubezpieczeniem niepracującego partnera/partnerki), nie może w sposób nieuzasadniony dyskryminować przy korzystaniu z tego prawa nikogo, kto spełnia odpowiednie warunki (czyli jest rodziną). Po szczegółową argumentację po raz kolejny zachęcamy do sięgnięcia do wyroku (skrócona informacja TUTAJ).

Europejski Trybunał Praw Człowieka bada sprawy, w których obywatele państw-stron Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności skarżą się na naruszenie jej przepisów. Nie jest organem Unii Europejskiej ani Rady Europy.

Tekst Konwencji – dokument .pdf.

(sass)

3 komentarzy do:Z europejskich ław sądowych

  • czytelniczka

    [Re: Z europejskich ław sądowych]

    Czyli jeśli ktoś ma ochotę się poużerać z polskimi sądami, to i tak te wyroki przydadzą mu się jedynie na zasadzie „plosiepanią, bo oni powiedzieli, że tak wolnoooo, a mi pani zabraniaaaa”
    :/

  • KaFor

    [Re: Z europejskich ław sądowych]

    do poprzedniczki: wyroki ETPCz kształtują orzecznistwo;

    Polska nie jest wyspą na oceanie ‚polskiej kultury prawnej’ – musi się liczyć ze zmianami społecznymi, w tym z orzecznictwem europejskim:

    dlatego też podkreślenie takich wyrokó jak powyższe, a w nim odniesienie do kwestii podejścia do ‚rodziny’ (też par jednopłciowych), ‚osób bliskich’ itp. jest również dla nas w Polsce (obywateli zarazem UE) bardzo ważne.

  • KaFor

    [Re: Z europejskich ław sądowych]

    Warto poczytać – precedens w polskim systemie prawnym:

    http://www.hfhrpol.waw.pl/precedens/images/stories/file/zam%20363%20precedens.pdf




Skomentuj

  

  

  

Obraz CAPTCHY

*

Możesz używać następujących tagów HTML

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Pamiętaj: zamieszczając komentarze akceptujesz regulamin

napisz do nas: listy@homiki.pl

Homiki.pl. Czasopismo zarejestrowane w Sądzie Okręgowym Warszawa Praga pod nr 2372 więcej »
Nr ISSN: 1689-7595

Powered by WordPress & Atahualpa